Что такое наречие в татарском языке

Наречие обозначает признаки действий или признаки признаков. Наречие относится к глаголу и показывает как, где, когда, с какой целью, по какой причине про-исходит действие.

По значению наречия делятся на следующие разряды:

1. Переведите. Найдите наречия, поставьте к ним вопросы.

Беркайда да юк. Өч тапкыр барып кайттык. Юри әйтмәндем. Моннан да эзләдегезме? Төнлә йөрмәгез. Җәяү килгәннәр, ахры. Кинәт авырып киттем. Сирәк кенә аралашабыз. Шакнтый яхшы беләләр. Юкка борчылгансыз. Шәп ялганлыйсыз.

2. Спишите, заменяя вопросы наречиями.

( Ничек?) аңлатты. (Кайчан?) кайтырга тиеш. (Ни өчен?) югалткан.

(Ни өчен?) суккан. (Нигә?) ачуланган. (Никадәр?) юл үткән.

По образованию наречия делятся на следующие виды:

Тезмә рәвешнләр (Состав-ные наречия)

2) сочетани-ем антонимов

3) сочетани-ем слов, несвязанных между собой по смыслу

сочетанием двух или трех слов

кышын-җәен (зимой и летом), иртә-кич (утром и вечером) пыран-заран (в пух и прах), алпан-тилпән (вразвалку)

күз ачып йомганчы (мигом), күзгә-күз (с глазу на глаз), ике яклап (с двух сторон)

3. Переведите. Найдите наречия и назовите их виды образования.

Акчалата түләргә килештек. Тагын синеңчә булды. Ьаман үзенчә эшли. Юри икәүләп килгәннәр. Бүген яхшылап уйландыгызмы? Вакыт-вакыт ял итеп эшләгез. Күз ачып йомганчы яңадан юк булды. Быел гел язмый.

Источник

Наречия причины и цели на уроке татарского языка ( 6 класс)

Тема. Сәбәп-максат рәвешләре 6 кл

Организационный момент, мотивация к учебной деятельности с элементом актуализации знаний по татарскому языку.

Исәнмесез! Хәерле көн, укучылар! Кәефләрегез ничек?

Чтение учителем стихотворение:

Наш язык и скромен, и богат,

В каждом слове скрыт чудесный клад.

Слово «высоко» произнеси –

И представишь сразу неба синь.

Вспомнится наречие «светло»,

И увидишь – солнышко взошло.

Если скажешь ты: «Темно»,

Сразу вечер постучит в окно.

Если скажешь «ароматно» ты,

Сразу вспомнишь ландыша цветы.

Ну, а если скажешь ты: «Красиво»,

Пред тобою сразу вся Россия!

Какие ключевые слова в этом тексте вы увидели? ( высоко-биек, светло-якты, темно-караңгы, ароматно-хуш исле, красиво-матур) (итоговый слайд со всеми словами)

(высоко-биек, светло-якты, темно-караңгы, ароматно-хуш исле, красиво-матур данные наречии сопровождаются слайдами)

Словарная работа в группах:

Каждая группа одну минуту проговоривает слова и их перевод. Һәр төркем сүзләрне кабатлый һәм тәрҗемә итә.

А теперь все вместе даете перевод слова. Хәзер барыгыз бергә тәрҗемә итәсез. ( высоко-. светло-. темно-. ароматно-. красиво-. ).

К какой части речи они относятся? (наречие-рәвеш)

Д авайте повторим, что знаем о наречии. Нәрсә ул рәвеш? Что такое наречие? (наречие-это самостоятельная часть речи, обозначающая признак действия, признак, признака и отвечающая на вопросы: как? когда? где? куда? откуда? )

Кто скажет определение наречия на татарском языке?У вас на столах есть подсказки-пазлы, они придут к вам на помощь. С помощью этих подсказек вы можете составить определение наречие. У вас на это две минуты.Давайте, попробуем.Әйдәгез, башладык. (рәвеш-мөстәкыйль сүз төркеме, эш-хәрәкәтнең билгесен, билгенең билгесен белдерә һәм ничек? кайчан? кайда? кая? кайдан? сорауларына җавап бирә).

Слушаем первую группу. Беренче төркемне тыңлыйбыз.

Килешәсезме? Согласно ли вы?

Еще что знаем о наречиях? Тагын рәвешләр турында нәрсәләр беләсез? (разряды-төркемчәләре)

Из данных разрядов какие изучали? Нинди төркемчәләрен өйрәндегез? (наречия места-урын рәвешләре, наречия времени-вакыт рәвешләре, наречия образа действия-охшату-чагыштыру рәвешләре, наречия меры и степени-күләм-чама рәвешләре) на экране: Кайсы төркем җитми?

Источник

Конспект урока и презентация по татарскому языку на тему «Образование наречий»

Онлайн-конференция

«Современная профориентация педагогов
и родителей, перспективы рынка труда
и особенности личности подростка»

Свидетельство и скидка на обучение каждому участнику

Выбранный для просмотра документ Р?вешл?рне? ясалышы.ppt

Описание презентации по отдельным слайдам:

Дәрес темасы: Рәвешләрнең ясалышы

сүз тамыр кушымча сүз ясагыч бәйләгеч модальлек

И туган тел, и матур тел, әткәм-әнкәмнең теле! Дөньяда күп нәрсә белдем син туган тел аркылы. Иң элек бу тел белән әнкәм бишектә көйләгән, Аннары төннәр буе әбкәм хикәят сөйләгән.

Күрмимен алны вә артны: и чабам мин, и чабам; Ашыгам, тирлим, пешәм һәм кып-кызу уттай янам.

“Кычкырма син, тиз яхшылык белән тыел! И юләр! Кысканга былтыр, кычкыралармы быел!”

Тибрәнә дә йолкына, бичара, акылыннан шаша; Шул арада яшь егет өйгә китәргә маташа.

Ясалышы буенча рәвешләр 5 төргә бүленә: 1) тамыр 2) ясалма 3) кушма 4) парлы 5) тезмә

1.Рәвеш нәрсәне белдерә? а) предметның билгесен ә) эш-хәлнең билгесен б) эш-хәл, хәрәкәтне белдерә 2. Рәвеш нинди сорауларга җавап бирә? а) ничек? күпме? кайчан? кайда? ә) нинди? кайсы? ничек? кая? б) күпме? нәрсәне? кая? нишләгәч?

3. Рәвешләрнең үзләренә генә хас нинди билгесе бар? а) зат-сан белән төрләнә ә) исемләшә б) төрләнми торган сүз төркеме 4. Төзелеше ягыннан нинди рәвешләр була? а) тамыр, ясалма, парлы ә) кыскартылма, ясалма, тамыр б) тамыр, ясалма, кушма, парлы, тезмә

5. Бирелгән сүзләр арасында рәвешләрне тап. а) ата-ана, җир, кура җиләге, ташбака ә) суык, матуррак, алсу, кызгылт б) бераз, шул арада, быел, яхшы

Өй эше: Дәреслекнең 109нчы битендә бирелгән кагыйдәне өйрәнергә. Бер эшне сайларга: Рәвешләрнең һәр төркемчәсен кертеп, 5 җөмлә язарга. Рәвешләр кергән 3 мәкаль язып килергә. Рәвешләр кертеп, “Туган тел” темасына кечкенә хикәя язарга.

Выбранный для просмотра документ ачык д?рес Р?вешл?рне? ясалышы.doc

Муни ципаль бюд жет белем учре ждениесе

“ 10нчы гомуми урта белем бирү мәктәбе”

югары квалификацион категорияле

татар теле һәм әдәбияты укытучысы

Гайфуллина Альбина Хәниф кызы

Тема. Рәвешләрнең ясалышы.

Максат. 1. Рәвешләрнең ясалышы турында мәгълүмат бирү.

2. Ясалышы ягыннан рәвешләрне танып белергә, аерып алырга

3. Рәвешләрне дөрес куллану күнекмәләрен формалаштыру.

4. Габдулла Тукай иҗатына ихтирам уяту.

Материал: Н.В. Максимов, М.З. Хәмидуллина “ Татар теле ” 6 класс,

а) укучылар белән исәнләшү, хәлләре сорашу (укуга уңай халәт тудыру)

б) дәфтәрләргә числоны язып кую

II. Белемнәрне актуальләштерү.

— Укучылар, сез быел татар теленнән нәрсәләр өйрәнәсез? (сүз төркемнәре)

— Сүз төркемнәре ниндиләргә бүленәләр? (Мөстәкыйль, модаль, ярдәмче)

— Мөстәкыйль сүз төркемнәрен санагыз (исем, сыйфат, фигыль, сан, рәвеш, алмашлык)

— Хәзер мин сезгә бер эш бирәм. Мин русча сүзләр әйтәм, тәрҗемә итегез.

— Әйдәгез тикшереп карыйк (слайд №1)

— Укучылар, сез тапкан сүзләр кайсы сүз төркеменә карый? (рәвеш)

— Бүген без сезнең белән рәвешне өйрәнүне дәвам итәбез. Әйдәгез әле, искә төшереп китик: рәвеш нәрсәне белдерә? (эш яки хәлнең билгесен белдерә)

— Нинди сорауларга җавап бирә? (ничек? күпме? кайчан? кая? кайда? нигә?)

— Күбрәк нинди сүз төркеменә ияреп килә? (күбрәк фигыльгә)

— Рәвешләр нинди җөмлә кисәге булып килә? (хәл, аергыч, хәбәр)

— Рәвеш төрләнәме? (юк, рәвеш төрләнми торган сүз төркеме)

— Бүген без рәвешләрнең ясалышын өйрәнәбез.

— Сүзләр нинди өлешләрдән тора? (тамыр һәм кушымча)

— Кушымчалар ниндиләргә бүленә? (сүз ясагыч һәм бәйләгеч, модальлек)

— Тактага карагыз. Биредә язылган җөмләләргә игътибар итегез. Укып чыгыйк. Бу кемнең шигыре? Әйе, Тукайның “Туган тел” шигыре.

Бу юллардан сез рәвеш табарга тиеш һәм аның төзелешенә карагыз.

И туган тел, и матур тел, әткәм-әнкәмнең теле!

Дөньяда күп нәрсә белдем син туган тел аркылы

Иң элек бу тел белән әнкәм бишектә көйләгән,

Аннары төннәр буе әбкәм хикәят сөйләгән.

— Биредә язылган рәвеш – тамыр рәвеш, чөнки ул бер тамырдан гына тора.

(укытучы тактага, укучылар дәфтәргә язып куя)

Күрмимен алны вә артны: и чабам мин, и чабам;

Ашыгам, тирлим, пешәм һәм кып-кызу уттай янам.

— Биредә язылган рәвеш – ясалма рәвеш, чөнки ул тамыр һәм сүз ясагыч кушымчадан тора.

(укытучы тактага, укучылар дәфтәргә язып куя)

“ Кычкырма син, тиз яхшылык белән тыел!

И юләр! кысканга былтыр, кычкыралармы быел!”

— Биредә язылган рәвеш – кушма рәвеш, чөнки ул ике яки берничә сүздән тора.

(укытучы тактага, укучылар дәфтәргә язып куя)

Йөгереп чыктым судан, тиз-тиз киендем өс-башым;

— Биредә язылган рәвеш – парлы рәвеш, чөнки анда сүзләр кабатлана, яки ул синоним яки якын мәгънәле ике сүздән тора.

(укытучы тактага, укучылар дәфтәргә язып куя)

Тибрәнә дә йолкына, бичара, акылыннан шаша;

Шул арада яшь егет өйгә китәргә маташа.

Биредә язылган рәвеш – тезмә рәвеш, чөнки ул ике яки берничә сүздән (тамырдан) тезелеп ясала.

(укытучы тактага, укучылар дәфтәргә язып куя)

— Хәзер язганнардан чыгып әйтегез инде, рәвешләр төзелеше буенча ниндиләргә бүленәләр?

— Әйдәгез әле, исегезгә ныграк калсын өчен, дәреслектәге кагыйдәне укып чыгыйк. (109нчы бит)

IY. Белемнәрне ныгыту.

— Укучылар, сез укыган җөмләләр сезгә танышмы? Алар нинди әсәрләрдән? Аларны кем язган? (Г.Тукай “Шүрәле” “Су анасы” “Туган авыл”)

— Дөрес. Бу юллар Габдулла Тукай әсәрләреннән алынган. Тукай үзе ни бары 27 яшь кенә яшәсә дә, тормышны, туган ягын, халыкны бик тә яраткан. Күп кенә әсәрләр язып калдырган. Бүгенге дәресебездә без аның әсәрләрен искә төшереп китәрбез.

— Хәзер мин сезгә карточкалар таратам. Анда Габдулла Тукай әсәрләреннән алынган өзекләр язылган. Бу җөмләләрдән рәвешләрне табарга кирәк, ясалышын аңлатырга.

1. Гәрчә анда тумасам да, мин бераз (кушма бер+аз)торган идем;

Җирне әз-мәз (парлы) тырмалап, чәчкән идем, урган идем.

2. Абый белән бергәләшеп, кара җирне

Сука белән ертып-ертып (парлы) йөргеннәрем.

3. Шул рәвешчә (тезмә) бер сәгатъсез тирләмәм дип уйлагач,

Йөгереп чыктым судан, тиз-тиз киендем өс башым.

4. Бик матур бер айлы кичтә бу авылның бер Егет

Киткән урманга утынга, ялгызы (тамыр) бер ат җигеп.

русча (ясалма) да яхшы бел,

Икесе дә безнең өчен, иң кирәкле, яхшы тел!

— Белемнәрегезне тикшереп чыгар өчен кечкенә генә тест эшләп алабыз.

(тест карточкаларда таратыла)

1. Рәвеш нәрсәне белдерә

а) предметның билгесен

ә) эш-хәлнең билгесен

б) эш-хәл, хәрәкәтне белдерә.

2. Рәвеш нинди сорауларга җавап бирә

ә) нинди? к айсы? н ичек? к ая?

б ) күпме? н әрсәне? к ая? н ишләгәч?

3. Рәвешләрнең үзләренә генә хас нинди билгесе бар?

а) зат-сан белән төрләнә

б) төрләнми торган сүз төркеме

а) тамыр, ясалма, парлы

ә) кыскартылма, ясалма, тамыр

б) тамыр, ясалма, кушма, парлы, тезмә

5.Бирелгән сүзләр арасыннан рәвешләрне тап.

а) ата-ана, җир, кура җиләге, ташбака

ә) суык, матуррак, алсу, кызгылт

б) бераз, шул арада, быел, яхшы

— Хәзер күршегез белән карточкаларыгызны алмаштырыгыз һәм тикшерегез. Тактадан дөрес җавапларны карагыз. Күршегезгә билге куегыз. Һәр дөрес җавап – бер балл. (слайд №9)

1) Дәреслкнең 109нчы битендәге кагыйдәне өйрәнергә.

Рәвешнең һәр төркемчәсен кертеп, 5 җөмлә язарга.

2) Рәвешләр кергән 3 мәкаль язып килергә.

3) Рәвешләр кертеп “Туган тел” темасына кечкенә хикәя язып килергә.

— Без бүген нинди тема өйрәндек? (рәвешләрнең ясалышы)

— Рәвешләрнең ясалышын өйрәнер өчен нинди эшләр эшләдек?

(карточкалар белән, проектор аша слайдлар карадык, телдән һәм язмача эшләдек, тактада һәм дәфтәрдә яздык, тест сорауларына җавап бирдек)

— Сез рәвешнең ясалышы турында нәрсәләр белдегез?

— Укучылар, эшләгәнегез өчен зур рәхмәт. Дәрес тәмам. Сау булыгыз.

Курс повышения квалификации

Дистанционное обучение как современный формат преподавания

Курс повышения квалификации

Специфика преподавания английского языка с учетом требований ФГОС

Курс профессиональной переподготовки

Английский язык: теория и методика преподавания в образовательной организации

Ищем педагогов в команду «Инфоурок»

Номер материала: ДВ-552984

Не нашли то что искали?

Вам будут интересны эти курсы:

Оставьте свой комментарий

Авторизуйтесь, чтобы задавать вопросы.

ДНР полностью перешла на стандарты и программы России в образовании

Время чтения: 1 минута

Минпросвещения намерено расширить программу ускоренного обучения рабочим профессиям

Время чтения: 2 минуты

В Москве новогодние утренники в школах и детсадах пройдут без родителей

Время чтения: 1 минута

Путин поручил не считать выплаты за классное руководство в средней зарплате

Время чтения: 1 минута

Учителям предлагают 1,5 миллиона рублей за переезд в Златоуст

Время чтения: 1 минута

Госдума приняла закон об использовании онлайн-ресурсов в школах

Время чтения: 2 минуты

Подарочные сертификаты

Ответственность за разрешение любых спорных моментов, касающихся самих материалов и их содержания, берут на себя пользователи, разместившие материал на сайте. Однако администрация сайта готова оказать всяческую поддержку в решении любых вопросов, связанных с работой и содержанием сайта. Если Вы заметили, что на данном сайте незаконно используются материалы, сообщите об этом администрации сайта через форму обратной связи.

Все материалы, размещенные на сайте, созданы авторами сайта либо размещены пользователями сайта и представлены на сайте исключительно для ознакомления. Авторские права на материалы принадлежат их законным авторам. Частичное или полное копирование материалов сайта без письменного разрешения администрации сайта запрещено! Мнение администрации может не совпадать с точкой зрения авторов.

Источник

• ← Что такое степной печальник
• Что такое дверные заполнения →